Bronveld

Wat is een bronveld?

Een bronveld is een veld zoals het in het oorspronkelijke systeem bestaat. Dat kan een kolom in een database zijn, een veld in een API-response, een kolom in een CSV-export of een invoerveld in een operationele applicatie.

Bronvelden zijn de startpunten van dataverwerking. Als een rapport een waarde toont, wil je kunnen terugvinden uit welk bronveld die waarde kwam en welke stappen onderweg gebeurd zijn. Zonder die herkomst wordt een datamodel moeilijk te controleren.

De naam van een bronveld is niet altijd begrijpelijk voor de business. Een CRM kan `acc_no` gebruiken, een ERP `debiteur_nr` en een webshop `customerRef`. In het woordenboek beschrijf je dan welk bronveld overeenkomt met het businessbegrip "klantnummer".

Wanneer documenteer je bronvelden?

1. Bij data-integratie. Je legt vast welke velden uit een bronsysteem naar het data warehouse of lakehouse gaan.

2. Bij rapporteringsmodellen. Gebruikers willen weten waar een cijfer vandaan komt en welke bron leidend is.

3. Bij migraties. Een bronveld in het oude systeem moet gekoppeld worden aan een doelveld in het nieuwe systeem.

4. Bij datakwaliteitscontroles. Je moet weten welk veld gecontroleerd wordt en wie de bron kan corrigeren.

5. Bij impactanalyse. Als een bronveld verdwijnt of wijzigt, wil je weten welke rapporten en processen geraakt worden.

Wat leg je vast bij een bronveld?

Technische naam
De exacte naam in de bron, inclusief hoofdletters of speciale notatie wanneer dat technisch relevant is.

Bronlocatie
Het systeem, de tabel, endpoint, export of bestand waar het veld voorkomt. Een veldnaam alleen is zelden genoeg.

Datatype en formaat
Bijvoorbeeld tekst, datum, decimaal getal of boolean. Vermeld ook formaten zoals `YYYY-MM-DD` of bedragen in cent.

Businessbetekenis
Wat betekent het veld inhoudelijk? Een veld `created_at` kan de aanmaakdatum van een order zijn, maar ook de datum waarop de exportregel werd gemaakt.

Beperkingen
Is het veld verplicht? Mag het leeg zijn? Komt het uit een codeset? Kan het historisch wijzigen?

Voorbeeld

Een ERP bevat de tabel `sales_order` met het veld `cust_no`. In het rapporteringsmodel heet het doelveld `klantnummer`. De mappingregel zegt dat `sales_order.cust_no` rechtstreeks naar `dim_klant.klantnummer` gaat. In het woordenboek staat dat `cust_no` het klantnummer is zoals geregistreerd in het ERP, en dat het ERP het systeem van record is voor facturatieklanten.

Als later blijkt dat het CRM ook een klantnummer heeft, voorkomt deze documentatie verwarring. Je ziet meteen welk bronveld voor welk doel gebruikt wordt.

Bronveld versus doelveld

Een bronveld is het vertrekpunt. Een doelveld is het veld waarin de waarde terechtkomt na mapping of transformatie. Eén bronveld kan naar meerdere doelvelden gaan, en één doelveld kan opgebouwd worden uit meerdere bronvelden.

Die richting is belangrijk. Wie alleen doelvelden documenteert, mist de herkomst. Wie alleen bronvelden documenteert, mist de betekenis voor gebruikers.

Verwant aan en niet verwarren met

Doelveld
Het doelveld is de bestemming van de waarde in het datamodel of doelsysteem.

Mappingregel
Een mappingregel beschrijft hoe een bronveld naar een doelveld gaat. Soms is dat rechtstreeks, soms met logica.

Data lineage
Data lineage toont de volledige weg van bronveld naar rapport, inclusief transformaties en tussenlagen.

Systeem van record
Het systeem van record is de officiële bron voor een gegeven. Een bronveld kan in dat systeem zitten, maar een technisch bronveld is niet automatisch de officiële waarheid.

FAQ over bronvelden

1. Is een bronveld altijd een databasekolom?
Nee. Het kan ook een API-veld, Excel-kolom, JSON-attribuut of invoerveld zijn.

2. Moet je elk bronveld documenteren?
Niet altijd. Begin met velden die gebruikt worden in rapporten, KPI's, integraties of controles.

3. Wat als de bronveldnaam technisch onduidelijk is?
Bewaar de exacte technische naam, maar voeg een heldere businessdefinitie toe. Net daarom bestaat het woordenboek.