Zero data retention (AI-leveranciersvoorwaarden)

Wat is zero data retention?

Zero data retention is een afspraak met een AI-leverancier waarbij je prompt en het antwoord van het model niet bewaard blijven zodra dat antwoord verstuurd is. De tekst gaat door de machine, het antwoord komt terug, en er blijft niets achter in een opslag die je later zou moeten kunnen voorleggen.

Bij dat woord zero hoort een voetnoot. Anthropic omschrijft de afspraak als: geen inputs of outputs bewaren, behalve waar dat nodig is om aan de wet te voldoen of misbruik en schade tegen te gaan. De resultaten van hun veiligheidsclassifiers houden ze wel bij, om hun gebruiksvoorwaarden te kunnen afdwingen. De tekst verdwijnt dus, en een score die zegt dat de tekst in orde was, blijft. Lees de versie van elke leverancier met die vorm in je hoofd.

Het is ook geen schakelaar die je zelf omzet. Bij Anthropic en bij OpenAI wordt ze per organisatie toegekend na goedkeuring, via hun salesteam en niet via een vinkje in de console. Handig om te weten voor je een klant iets belooft dat je nog niet gekregen hebt.

Drie vragen, drie verschillende antwoorden

In de meeste gesprekken over AI en vertrouwelijke data schuiven drie aparte vragen in elkaar. Elke vraag heeft een ander antwoord, staat op een andere plek in het contract, en elk van de drie kan ja zijn terwijl de twee andere nee zijn.

• Traint de leverancier op mijn tekst? Of wat jij intikt onderdeel wordt van een volgend model. Op zakelijke abonnementen en op de API zeggen de grote leveranciers vandaag standaard nee, en dat staat in de voorwaarden en niet op een verkooppagina.

• Hoelang bewaart de leverancier mijn tekst? Een leverancier kan beloven nooit op jouw woorden te trainen en diezelfde woorden een maand lang in een misbruiklog houden. Allebei waar, tegelijk. En dit is de vraag die bepaalt wat een datalek bij je leverancier zou blootleggen.

• Waar wordt mijn tekst verwerkt? Of de machine die het werk doet in Europa staat, en welk bedrijf ze uitbaat. Dat is dataresidentie, en geen enkele retentiebelofte raakt eraan.

Zero data retention beantwoordt alleen die tweede vraag. Een leverancier kan niets bewaren en toch alles in Virginia verwerken.

Wat de leveranciers zeggen over zakelijk gebruik, september 2026

Dit staat op het moment van schrijven op de pagina's van de leveranciers zelf. Die pagina's veranderen, dus de datum hoort bij het feit.

Anthropic. De commerciële voorwaarden, van kracht sinds 17 juni 2025, zeggen dat Anthropic geen modellen mag trainen op klantcontent uit de diensten. Retentie is een aparte knop: op de commerciële producten blijft data onbeperkt bewaard tenzij je een eigen bewaartermijn instelt, en een owner op een Enterprise-abonnement kan er een instellen met een minimum van dertig dagen. Zero data retention is de aparte afspraak die daar bovenop komt.

OpenAI. De API-documentatie zegt dat data die naar de API gaat niet gebruikt wordt om modellen te trainen of te verbeteren, tenzij je daar zelf uitdrukkelijk voor kiest. Dat staat er al sinds maart 2023. Voor alle API-gebruik worden wel misbruiklogs aangemaakt die tot dertig dagen bewaard blijven, tenzij de wet langer vraagt. Zero data retention haalt jouw content uit die logs, na goedkeuring.

Microsoft. De privacydocumentatie van Copilot, bijgewerkt in augustus 2026, zegt dat prompts, antwoorden en data die via Microsoft Graph opgehaald wordt, niet gebruikt worden om foundation models te trainen. Je interacties worden wel bewaard, als Copilot-activiteitsgeschiedenis binnen je eigen tenant, met een bewaartermijn die je via Purview zelf zet. Europees verkeer blijft binnen de EU Data Boundary, met een uitzondering die je twee keer moet lezen: modellen die Anthropic als subverwerker levert, vallen daar momenteel buiten.

Het gratis abonnement en het betalende zijn twee producten

Waarom je moet weten op welk abonnement je zit, staat het scherpst op één pagina van de Gemini API-voorwaarden van Google, van kracht sinds 23 maart 2026, die twee tegengestelde antwoorden geeft naargelang het quotum waar je op werkt.

Op de gratis diensten, waaronder Google AI Studio en het gratis quotum van de Gemini API, gebruikt Google wat je instuurt en wat het model teruggeeft om zijn producten te leveren, te verbeteren en te ontwikkelen. Menselijke reviewers mogen meelezen. En de voorwaarden zeggen je met zoveel woorden dat je er geen gevoelige, vertrouwelijke of persoonlijke informatie in zet. Op het betalende quotum van diezelfde API, met dezelfde modellen erachter en een sleutel die er identiek uitziet, gebruikt Google je prompts en antwoorden niet om zijn producten te verbeteren, en logt het ze maar kort om inbreuken op het gebruiksbeleid op te sporen.

Aan de consumentenkant van Anthropic zie je hetzelfde verschil, maar dan langs de kant van de bewaartermijn. Gesprekken op Free, Pro en Max gaan niet naar training tenzij je modelverbetering zelf aanzet, en doe je dat wel, dan zit het materiaal in gede-identificeerde vorm tot vijf jaar in de trainingspijplijnen. Verwijder je een gesprek, dan is het binnen dertig dagen weg uit de back-end. Slaat het geautomatiseerde veiligheidssysteem aan op een gesprek, dan blijven inputs en outputs tot twee jaar bewaard en de classificatiescores tot zeven.

Je onderhandelde voorwaarden beschermen dus het account en niet de persoon. Shadow AI is wat er in dat gat gebeurt: de helft van een bedrijf plakt klantendossiers in een privéaccount, terwijl het contract waar je fier op bent een werkruimte dekt waar sinds de demo niemand nog is ingelogd.

Functies die niet onder zero data retention kunnen

Zero data retention en server-side state zijn dezelfde vraag, twee keer gesteld. Een functie die tussen twee oproepen iets onthoudt, moet dat ergens neerschrijven, en past dus niet in een afspraak waarbij er niets neergeschreven wordt.

OpenAI zet die scheiding in de documentatie. Chat completions, responses, embeddings, beeldgeneratie, audiotranscriptie, realtime en moderatie komen in aanmerking. Assistants, threads, vector stores, conversations en ChatKit niet, want die houden applicatiestatus bij tot jij ze verwijdert. Anthropic maakt hetzelfde punt over zijn managed agents op sandboxen die Anthropic zelf draait: een sessie bewaart gespreksgeschiedenis, sandboxstatus en outputs op de server, en komt daarom voorlopig niet in aanmerking.

Kan een functie de vraag "wat hebben we gisteren gezegd" beantwoorden, of een resultaat teruggeven dat je een uur geleden gevraagd hebt, dan wordt er aan de kant van de leverancier iets bewaard. Prompt caching, batchopdrachten, geüploade bestanden en lange agentsessies liggen allemaal aan die kant van de lijn. De ontwerpvraag is dus niet of je zero data retention wil, maar welke stukken van je werkproces je bereid bent te herbouwen als oproepen zonder geheugen.

Het in een contract krijgen, en wat je vraagt

Onder de GDPR ben jij de verwerkingsverantwoordelijke en is de AI-leverancier een verwerker. De afspraak hoort dus in een geschreven verwerkersovereenkomst en niet in een geruststellende zin van een accountmanager. Artikel 28, lid 3 somt op wat daarin moet staan: verwerken enkel op jouw gedocumenteerde instructies, een vertrouwelijkheidsverbintenis van het personeel, de beveiligingsmaatregelen van artikel 32, de voorwaarden om een andere verwerker in te schakelen, en het wissen of teruggeven van alle persoonsgegevens op het einde van de dienst, inclusief bestaande kopieën. Bewaartermijnen en doorgiften buiten de EU horen in datzelfde document.

Stel daarna deze vragen schriftelijk aan je leverancier, en hou het antwoord bij.

1. Trainen jullie op onze input of output, op het abonnement waar wij echt op zitten? Noem het abonnement bij naam, niet het bedrijf.

2. Hoelang bewaren jullie prompts en antwoorden, en waar staat dat? Een getal, en een link naar de pagina waar het vandaan komt.

3. Wat houdt de misbruikcontrole bij, hoelang, en kan een mens dat lezen? Dit is de bewaring waar bijna niemand naar vraagt, en net degene waar de tekst van je klant het meest waarschijnlijk in zit.

4. Welke subverwerkers komen aan onze data, en hoe horen we het als die lijst verandert? Modelleveranciers zitten onder producten waar je al voor betaalt.

5. In welke regio draait de inferentie, en is dat een verbintenis of een standaardinstelling? Regio's kunnen bij drukte verschuiven, tenzij het contract zegt dat het niet mag.

6. Wat gebeurt er bij verwijdering, en hoelang houdt een backup nog een kopie? Weg uit het scherm en weg uit de opslag zijn twee verschillende datums.

7. Als zero data retention kan, welke functies verliezen we dan? Vraag het voor je bouwt, want het antwoord bepaalt je architectuur.